ფოტო გადაღებულია ტელეარხი 25–ის მხარდამჭერ აქციაზე; ბათუმში.
გაზეთი ~აჭარა P.შ.~-ის რედაქცია მუშაობას ანახლებს. გაზეთი, როგორც მისი რედაქტორი ამბობს, 14 გვერდის ნაცვლად რვა გვერდზე გამოვა. პრობლემების გამო ერთ თვეს ეს გაზეთი აღარ მიეწოდებოდა მკითხველს. ~ფინანსური პრობლემები გვქონდა, რაც ნაწილობრივ მოგვარდა. გვაქვს ოფისის პრობლემაც, პროფკავშირის სასახლეში ვართ ახლა, სხვაგან გადასვლა გვინდა~, _ ამბობს გაზეთის რედაქტორი _ ლალი ინაიშვილი.
რედაქტორის ინფორმაციით, გაზეთი `აჭარა P.შ.~-ი კვირაში ერთხელ გამოვა.
`აჭარა P.შ.~-ი საკუთარი შემოსავლებით და რეკლამებით არსებობს~, _ ამბობს რედაქტორი. ამ რედაქციაში ხუთი ჟურნალისტი მუშაობს.
`25-ე არხი~ კი ფინანსთა სამინისტროს პასუხის მოლოდინშია. ტელეარხის დირექტორი _ მერაბ მერკვილაძე ამბობს, რომ პარლამენტარ გია თორთლაძის დახმარებით, საქართველოს ფინანსთა მინისტრს _ კახა ბაინდურაშვილს ესაუბრა ტელეფონით და ინკასოს მოხსნა სთხოვა. `მინისტრმა წერილობითი მიმართვა ითხოვა. შემპირდა, რომ გამოსავალს იპოვის ადგილობრივ საგადასახადოსთან ერთად, ისე, რომ `ტლეარხი 25~ არ დაზარალდეს. ეს უკვე პოზიტიური ნაბიჯია~, _ ამბობს მერაბ მერკვილაძე, რომელმაც წერილი უკვე გააგზავნა სამინისტროში და არა მარტო ინკასოს, არამედ ~ხელოვნურად დარიცხული თანხების~ მოხსნაც ითხოვა.
მერაბ მერკვილაძის გათვლებით, ~ტელეარხ 25~-ს სახელმწიფოსთვის მხოლოდ 70 ათასი ლარი აქვს გადასახდელი: `როცა ტელეარხს ინკასო ედო, ბიუჯეტში 180 ათასი ლარი შევიტანეთ. საგადასახადომ რაც დათვალა, იმას ეს 180 ათასი ლარი უნდა გამოაკლდეს. ვიყავი საგადასახადოში, ალეკო ბეჟანიძესთან შესახვედრად და მითხრეს, რომ ის თბილისში დაიბარეს. არაა გამორიცხული, ჩვენ საკითხთან დაკავშირებით იყოს დაბარებული~.
`ტელეარხ 25~-ის პრობლემებით საფრანგეთის ელჩი დაინტერესდა და მისი ინიციატივით, ტელეკომპანიის წარმომადგენლებთან შეხვედრა, სავარაუდოდ, ამ დღეებში შედგება. ასევე ინფორმირებულია ამერიკის საელჩო, პოლიტიკური პარტიები, არასამთავრობო ორგანიზაციები, აქტიურობენ ჟურნალისტებიც~, _ ამბობს მერკვილაძე.
ბათუმის საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილებით ~ტელეარხ 25~-ს აუქციონზე გაყიდვის საფრთხე ემუქრება. იმ თანხას, რასაც სახელმწიფო ტელევიზიას ედავება, ტელეკომპანიის დამფუძნებლები უკანონოდ მიიჩნევენ. მათ მისი გადახდის შესაძლებლობა არ გააჩნიათ.
წერილობითი ინტერვიუ სასამართლოს თავმჯდომარესთან
ინტერვიუ ბათუმის საქალაქო სასამართლოს თავმჯდომარესთან წერილობით შედგა. ~ბათუმელებმა~ გაითვალისწინა ამ საჯარო მოხელის მიმართ საზოგადოებრივი ინტერესი და შაქრო აბუსერიძის მოთხოვნას _ წერილობით ინტერვიუზე, დასთანხმდა. ინტერვიუში, რომელიც მცირედი შემოკლებით იბეჭდება, ბოლო კითხვა თავად თავმჯდომარემ დასვა.
ფოტოზე: შაქრო აბუსერიძე
_ ბატონო შაქრო, თქვენ არ იხილავთ საქმეებს. მიმდინარე რეფორმა ითვალისწინებს თუ არა სასამართლოს თავმჯდომარის მიერ საქმეების განხილვას?
_ ~საერთო სასამართლოების შესახებ~ საქართველოს ორგანული კანონის საფუძველზე, რაიონული (საქალაქო) სასამართლოს თავმჯდომარეს უფლება აქვს განიხილოს საქმეები. ჩემთვის უდიდესი პასუხისმგებლობაა მართლმსაჯულების აღსრულება, მაგრამ არანაკლებ მნიშვნელოვანია ადმინისტრაციული ფუნქციის კარგად შესრულებით ხელი შევუწყო სხვა მოსამართლეებს, უფრო ეფექტურად იმუშაონ, უფრო გამართული და ორგანიზაციული იყოს სასამართლო აპარატის, კანცელარიის მუშაობა. პირადად მე, მხოლოდ ადმინისტრაციული საკითხებით ვარ დაკავებული. თუმცა, როცა სასამართლოში ყველა პრობლემას მოვაგვარებთ, მექნება საქმეების განხილვის შესაძლებლობაც. ვფიქრობ, რეფორმა სასამართლო სისტემაში სწორი და ეფექტური მენეჯმენტის დანერგვასაც გულისხმობს. დაგეგმილი მენეჯმენტის პირობებში მოქალაქეებს სასამართლოსთან ურთიერთობა გაუადვილდებათ, სისტემა უფრო გამჭვირვალე და ხელმისაწვდომი გახდება.
_ გასულ წელს მხოლოდ ერთი გამამართლებელი განაჩენი გამოიტანეს ბათუმის საქალაქო სასამართლოში. რაზე მიუთითებს ეს სტატისტიკა?
_ გამამართლებელი განაჩენის რაოდენობით სასამართლო სისტემის მუშაობის შეფასება არასწორია. სასამართლოს მიერ ბრალდებულის სასარგებლოდ შეცვლილი კვალიფიკაცია და ნაწილობრივ გამამართლებელი განაჩენებიც უნდა გაითვალისწინოთ, თუკი მაინც და მაინც მსჯავრდებულის სასარგებლოდ სასამართლოს გადაწყვეტილებებს შეაფასებთ. სასამართლო არის არბიტრი, იგი განიხილავს საქმეს და წყვეტს იმის მიხედვით, რომელ მხარესაც მეტი მტკიცებულება გააჩნია.
_ წელს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლომ ბათუმის საქალაქო სასამართლოს რამდენი გადაწყვეტილება შეცვალა?
_ სააპელაციო სასამართლოში გასაჩივრებულ იქნა 473 (სისხლის, სამოქალაქო და ადმინისტრაციული) საქმე, 148 საქმეზე მიღებული გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელი, 94 დაბრუნდა განსახილველად და 148 საქმეზე შეიცვალა მიღებული გადაწყვეტილება.
_ რა გამოსავალი შეიძლება მოინახოს, რომ ორ საათზე ჩანიშნული პროცესი სამზე ან უფრო გვიან არ დაიწყოს ბათუმის სასამართლოში?
_ ვერ დაგეთანხმებით, რომ პროცესების დაწყება ხშირად გვიანდება. ბათუმის საქალაქო სასამართლოში ხუთი დარბაზი მოქმედებს, უახლოეს მომავალში კიდევ ორი დარბაზის დამატებაა დაგეგმილი. ეს შემდგომში გამორიცხავს პროცესების დაგვიანებით დაწყებას. შეუძლებელია არ აღვნიშნო, რომ სასამართლო დარბაზები უკვე თანამედროვე აპარატურითაა აღჭურვილი, სასამართლოში დამყარებულია წესრიგი, ეს კი საბოლოო ჯამში მოქალაქეებს სასამართლოსთან ურთიერთობას უადვილებს. მინდა, მოსახლეობა ერთ რამეში დავარწმუნო: სასამართლო მუდმივად ზრუნავს, რომ სასამართლოში მოსულ მოქალაქეს ზედმეტი პრობლემები არ შეექმნას.
_ არსებული სტრუქტურა დავების დადგენილ ვადებში განხილვას უზრუნველყოფს?
_ მოსამართლეთა რესურსი საკმარისი არ არის საქმეთა სიმრავლესთან, მაგრამ საქმეები მაქსიმალურად კანონით დადგენილ ვადებში განიხილება. ისეთი საქმეები კი, სადაც საპატიმრო ვადებთან გვაქვს საქმე, განსაკუთრებულ აღრიცხვაზე გვყავს აყვანილი და ვადებს უფრო მეტი სიმკაცრით ვაკონტროლებთ.
_ ბოლო ერთ თვეში რა საკადრო ცვლილებები განხორციელდა ბათუმის სასამართლოში?
_ იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს გადაწყვეტილებით, 2009 წლის 10 სექტემბრიდან შეიქმნა ბათუმის საქალაქო სასამართლო, რომლის სამოქმედო ტერიტორია განისაზღვრა ბათუმისა და ქობულეთის საზღვრებში. ამას არსებითი გავლენა არ მოუხდენია ბათუმის სასამართლოს აპარატის მოსამსახურეებზე. დაგეგმილია მოსამართლეთა რესურსის გაზრდა: რამდენიმე დღეში კიდევ სამ მოსამართლეს დაეკისრება მოსამართლის უფლებამოსილება ბათუმის საქალაქო სასამართლოში.
სიახლეა ასევე მაგისტრატი სასამართლოების ამოქმედება. ის შევა რაიონული (საქალაქო) სასამართლოს შემადგენლობაში და სამოსამართლო უფლებამოსილებას განახორციელებს იმ ადმინისტრაციულ-ტერიტორიულ ერთეულში, სადაც არ მოქმედებს გამსხვილებული სასამართლო. ამ სისტემის მთავარი უპირატესობა ისაა, რომ რაიონულ (საქალაქო) სასამართლოებში სხვადასხვა კატეგორიის საქმეებს განიხილავს კონკრეტულ დისციპლინაში სპეციალიზებული მოსამართლე. ეს ხელს შეუწყობს საქმეთა მაღალკვალიფიციურ განხილვა-გადაწყვეტას.
მაგისტრატი მოსამართლეები, სტატუსითა და სოციალური გარანტიებითაც, გაერთიანებული რაიონული სასამართლოების მოსამართლეებთან გათანაბრებული უფლებებით სარგებლობენ. კანონით, მაგისტრატი მოსამართლე შეიძლება ცენტრალურ სასამართლოშიც იყოს მიმაგრებული და პირიქით.
_ როგორ შეაფასებდით სასამართლოსადმი საზოგადოების მხრიდან ნდობის ხარისხს?
_ საზოგადოების ნდობის მოპოვებას დრო სჭირდება. რეფორმა არ არის მარტივი პროცესი, ამიტომ ნდობის ხარისხის საგრძნობი ზრდა რეფორმის დასრულების ბოლო სტადიაზე უფრო თვალშისაცემია. ჩვენ მალე გვექნება ისეთი სასამართლო, როცა მხარე შესაძლოა არ ეთანხმებოდეს მის გადაწყვეტილებას, მაგრამ ენდობოდეს სასამართლოს. უზენაესი სასამართლოს მიერ ჩატარებული კვლევებით, 2004-2005 წლებში სასამართლოების მიმართ ნდობის ხარისხი დაახლოებით 25 პროცენტი იყო. 2008 წელს ორი გამოკითხვა ჩატარდა და ორივე გამოკითვის შედეგებით, გამოკითხულთა დაახლოებით 55 პროცენტი კმაყოფილია სასამართლოს მუშაობით. თუ არ შეიქმნა პირობები მოსამართლეებისთვის, რაც ეხება მათ საკანონმდებლო, ორგანიზაციულ, სოციალურ და მატერიალურ-ტექნიკურ გარანტიებს, უვადო დანიშვნას, ახალ საპროცესო კოდექსს, ისე დამოუკიდებლობა ვერ მიიღწევა.
_ როცა მოსამართლე სასჯელისგან ათავისუფლებს ადამიანს, რომელმაც განსაკუთრებით მძიმე დანაშაული ჩაიდინა, დანაშაულის გამეორების შემთხვევაში პასუხისმგებლობას, თუნდაც მორალურს, მოსამართლე გრძნობს?
_ მოსამართლე ბრალდებულს მხოლოდ მაშინ ცნობს უდანაშაულოდ, როცა საქმეში არ არსებობს უტყუარი მტკიცებულებები, რომ დანაშაული ნამდვილად ამ პიროვნებამ ჩაიდინა. თუკი უდანაშაულოდ მიჩნეულმა ადამიანმა კვლავ ჩაიდინა დანაშაული, ეს არავის გაუხარდება, მით უმეტეს მოსამართლეს... მაგრამ მოსამართლე იხილავს კონკრეტულ საქმეს და იგი ვერ იმსჯელებს ბრალდებულის მომავალ დანაშაულზე.
_ სასამართლო 25-ე არხის შესახებ...
_ ბათუმის სასამართლომ არ დააკმაყოფილა შპს `ტელეარხ 25-ის~ სარჩელი და ძალაში დატოვა საგადასახადო აქტი, რომლის მიხედვით ტელეკომპანიას სახელმწიფო ბიუჯეტისა და არასაბიუჯეტო ფონდების სასარგებლოდ 277 547 ლარის გადახდა დაეკისრა. მოსარჩელემ 2009 წლის 28 ივლისის საგადასახადო აქტის გაუქმების საფუძვლად სააპელაციო სასამართლოს 2008 წლის 22 აპრილის გადაწყვეტილება დაასახელა, რომლის მიხედვით ბათილად იქნა ცნობილი შპს `ტელეარხი 25~-სთვის საგადასახადო შემოწმების აქტით 438 138 ლარის დარიცხვა.
ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილებით, ბათუმის საგადასახადო ინსპექციას დავალებული ჰქონდა გამოეკვლია საქმის ფაქტობრივი გარემოებები. ბათუმის რეგიონალურმა ცენტრმა 2004 წლის შემოწმების აქტზე დაყრდნობით გამოსცა საგადასახადო მოთხოვნა, რისი უფლებაც მას კანონით ჰქონდა მინიჭებული. რაც შეეხება სხვა სასარჩელო მოთხოვნებს, ბათუმის საქალაქო სასამართლომ დაადგინა, რომ საგადასახადო შემოწმება იყო გეგმიური და მოსამართლის ბრძანებას არ საჭიროებდა. ამასთან, მოსარჩელის მიმართ დარიცხულ თანხებზე არ ვრცელდება `ამნისტიისა და არადეკლარირებული საგადასახადო ვალდებულებებისა და ქონების ლეგალიზაციის შესახებ~ საქართველოს კანონი. შესაბამისად, ბათუმის სასამართლომ შპს `ტელეარხი 25-ის~ სარჩელი უსაფუძვლოდ მიიჩნია და არ დააკმაყოფილა.
არხის ხელმძღვანელობას საერთაშორისო ორგანიზაციების იმედი აქვს
ბათუმის საქალაქო სასამართლოს მოსამართლემ `25-ე არხს~ 277 ათასი ლარის გადახდა დააკისრა. გოჩა ფუტკარაძემ ამ გადაწყვეტილების შესახებ ბოლომდე შევსებულ სასამართლო დარბაზში ამცნო საზოგადოებას. საგადასახადოს ერთ-ერთი ხელმძღვანელი ამბობს, რომ თუ ამ თანხას ტელევიზიის მფლობელი ვერ გადაიხდის, ~25-ე არხის~ ~მიმართ იძულებითი ღონისძიება განხორციელდება~ ანუ არხი აუქციონზე გაიყიდება.
ლელა დუმბაძე
ნათია როყვა
~25-ე არხის~ ხელმძღვანელი მერაბ მერკვილაძე ამბობს, რომ ხელისუფლების წარმომადგენლებთან ამ თემაზე არანაირი მოლაპარაკება არ ჰქონია: ~დღეს ეთერში პარლამენტარი თემურ ჩარკვიანი გვყავს მოწვეული. ამის შესახებ მასაც დავუსვამთ კითხვას. ვფიქრობ, მის ინტერესებშიც უნდა შედიოდეს, ერთადერთი დამოუკიდებელი ტელევიზია რომ არ დაიხუროს.
რაც შეეხება საგადასახადოს, ელდარ ვარშალომიძეს დღეს ვესაუბრე. ის ამბობს, რომ საგადასახადო ვალი უნდა დაიფაროს. წინააღმდეგ შემთხვევაში ტელევიზია გაიყიდება~.
არხის ხელმძღვანელს საერთაშორისო ორგანიზაციების თანადგომის იმედი აქვს. `უამრავ უწყებაში ვიყავით, დღესაც ვესაუბრე ამერიკის საელჩოს და ევროკომისიის წარმომადგენელს. დასავლეთის მხარდაჭერის იმედი მაქვს~, _ ამბობს მერაბ მერკვილაძე. _ `უკვე შევხვდი ადვოკატს, რომელიც ევროპის სასამართლოში შესატანი სარჩელის მომზადებაზე იმუშავებს~.
მერაბ მერკვილაძე, პირველ რიგში, ტელეკომპანიის ქონების აუქციონზე გატანა-გასხვისების პროცესის შეჩერებას ცდილობს: ~უნდა აღსრულდეს ქუთაისის სასამართლოს გადაწყვეტილება და ბათილად იქნეს მიჩნეული 277 ათასი ლარის დავალიანება, რომლის საფუძველზეც დაიწყო ეს პრობლემები~. სასამართლო გადაწყვეტილების ბათილად ცნობის შემთხვევაში, 25-ე არხი ამნისტიაში მოხვდება.
`საურავების დარიცხვის შემდეგ ტელევიზიის ანგარიში გაყინეს. ყველა თანხა, რომელიც ანგარიშზე შედიოდა, ვალების დასაფარად ირიცხებოდა. ახლა კი, ძველს ახალი ჯარიმებიც დაემატა. ჩვენ საგადასახადო პასუხისმგებლობას არ გავურბივართ, მაგრამ გასარკვევია დარიცხული საურავების რეალობა~, _ ამბობს მერაბ მერკვილაძე. მისი თქმით, 277 ათასი ლარი, რაც 2002-2004 წლების დავალიანებაა, თითიდან გამოწოვილი ბრალდება იყო: `ჩვენ ამ პერიოდში ორგანიზაციას ვერ ვაკონტროლებდით, ამიტომ შემოწმება და, შესაბამისად, ქონების დაყადაღებაც, კანონდარღვევით მოხდა~.
ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის უფროსის მოადგილე ელდარ ვარშალომიძე `ბათუმელებთანაც~ იმავეს აცხადებს, რაც არხის ხელმძღვანელს უთხრა: `თუ დავალიანება არ დაიფარება, სამწუხაროდ, ტელეარხის მიმართ იძულებითი ღონისძიება განხორციელდება. ჩვენ არ გვინდა, რომ ამ ყველაფერს პოლიტიკური სახე მიეცეს~.
ელდარ ვარშალომიძის აზრით, ტელევიზიისთვის ერთადერთი გამოსავალი ბიუჯეტის გადასახადების დაფარვაა: `25-ე არხის~ მფლობელებმა დავალიანების ნაწილის არსებობა აღიარეს. არსებობს სადავო თანხაც. კონკრეტული ციფრის დასახელებისგან თავს შევიკავებ~.
ქართველი თუ უცხოელი ექსპერტების შეფასებით, ხელისუფლება, ფაქტობრივად, ყველა ნაციონალურ ტელევიზიას აკონტროლებს. გამონაკლისია ტელეკომპანიები _ `მაესტრო~ და `კავკასია~ (ამ არხებს ოპოზიციურს უწოდებს ხელისუფლება), რომლებიც, ძირითადად, თბილისსა და მის მიმდებარედ მაუწყებლობენ. ცოტა ხნის წინ `მაესტროს~ მფლობელმა, მამუკა ღლონტმა განაცხადა, რომ რუსთავში არხის სიგნალის გავრცელებაზე საკაბელო ტელევიზიები უარს ამბობენ (დაახლოებით ერთი წლის წინ 25-ე არხის სიგნალის გავრცელებაზე ბათუმშიც თქვეს საკაბელო არხებმა უარი, რამაც არხი ძალიან მძიმე დღეში ჩააყენა).
მამუკა ღლონტი: `ამ დროისთვის `მაესტრო~ არ ვრცელდება რუსთავსა და ახმეტაში. თბილისშიც იყო გათიშვის მცდელობა, მაგრამ არ გამოუვიდათ. `მაესტრო~ მხოლოდ თბილისსა და თელავში მაუწყებლობს. იმ აბონენტებს, რომლებსაც სახლში სატელიტური ანტენები აქვთ, თანამგზავრზე გასვლის შემთხვევაში ჩვენი სიგნალის მიღება საკაბელო არხების გარეშეც შეეძლებათ, მაგრამ დიდ ქალაქებში, მაგალითად, ბათუმში, ქუთაისსა და თბილისში საკაბელოთი ვრცელდებით. თუ საკაბელო არხები უარს იტყვიან ჩვენი სიგნალის გავრცელებაზე, ეს პოლიტიკური გადაწყვეტილება იქნება. ასეთ შემთხვევაში აქციებს გავაგრძელებთ~.
ტელეკომპანია `კავკასიის~ დირექტორის, ნინო ჯანგირაშვილის განცხადებით, საკაბელოებმა `მაესტროს~ მსგავსად ახმეტაში `კავკასიის~ მაუწყებლობაც გათიშეს. ჯანგირაშვილის თქმით, მთავარი სამაუწყებლო ლიცენზიის მიღება კი არა (საშუალოდ, თბილისზე მაუწყებელი ტელევიზიები 55-60 ათას დოლარზე მეტს იხდიან სამაუწყებლო ლიცენზიის მიღებაში), არამედ იმ ფინანსების მოძიებაა, რომელიც ტელეკომპანიამ ყოველთვიურად უნდა გადაიხადოს: `თანამგზავრიდან მაუწყებლობა წელიწადში 200 ათას დოლარზე მეტი ჯდება. მამუკა ღლონტი ერთი წელია იძახის თანამგზავრზე გავდივარო, მაგრამ მაინც ვერ გავიდა. მე არ მაქვს ასეთი ოცნებები, რადგან უდიდესი ზეწოლაა `კავკასიის~ რეკლამის დამკვეთებზე, ჩვენთვის გამოყოფილი სარეკლამო ბიუჯეტი უკან გაათხოვინეს. ტელევიზიების შემოსავლების გაზრდა რეკლამებზე კი არაა დამოკიდებული ან რეიტინგზე, არამედ ფინანსური პოლიციის შემოსავლების სამსახურის საგამოძიებო დეპარტამენტზე, სადაც იბარებენ ბიზნესმენებს, მათ შორის ჩემს მეგობრებს და `კავკასიაში~ რეკლამის მიტანას უკრძალავენ~.
ტელეკომპანიების წარმომადგენლების აზრით, აუცილებელია `25-ე არხს~ სოლიდარობა გამოუცხადონ, `რადგან პრობლემა სხვა მხრივ არ დაიძლევა~. მათ მიაჩნიათ, რომ ელექტრონულ მედიაზე პოლიტიკური ზეწოლის შესასუსტებლად საერთაშორისო ორგანიზაციების ჩართვა აუცილებლია.
გაერთიანების _ ~მოძრაობა სამართლიანი საქართველოს~ აჭარის წარმომადგენლების აზრით, 25-ე არხი დახურვის საფრთხის წინაშე რომ აღმოჩნდა, ამაში დამნაშავე ბათუმის საგადასახადო სამსახურის ხელმძღვანელობაა. ~რესპუბლიკური პარტიის~ წევრი, ავთანდილ ბერიძე კი ტელევიზიის დახურვის მცდელობას მოახლოებულ თვითმმართველობების არჩევნებს უკავშირებს.
დღემდე ~25-ე არხის~ პრობლემა არ გაუშუქებია არც ერთ ტელევიზიას. თუმცა სიუჟეტს ყველა კომპანიის ჟურნალისტი ამზადებდა.
საერთაშორისო ორგანიზაციის _ ~რეპორტიორები საზღვრებს გარეშე~ მონაცემებით, 2008 წელს სიტყვის თავისუფლების ინდექსით საქართველომ 173 ქვეყანას შორის 120-ე ადგილზე გადაინაცვლა. 2007 წელს საქართველო ამ რეიტინგში 89-ე ადგილზე იმყოფებოდა.
სამართლდამცავები აჭარის სააღსრულებო ბიუროს ყოფილ უფროსს ეძებენ, ხოლო ქობულეთისა და ბათუმის სააღსრულებო ბიუროების ხელმძღვანელები უკვე დაპატიმრებულნი არიან. სამივე ბრალდებულის საქმეს მთავარი პროკურატურა იძიებს.
გელა თავდგირიძეს, რომელიც აჭარის სააღსრულებო ბიუროს რამდენიმე წელია ხელმძღვანელობს, სამართალდამცავები თანამდებობრივი უფლებამოსილების ბოროტად გამოყენებაში ადანაშაულებენ.
~გელა თავდგირიძე ძებნილია და მის ადგილსამყოფელის შესახებ ინფორმაცია არ მაქვს~ _ განაცხადა `ბათუმელებთან~ საუბარში მისმა ადვოკატმა ედიშერ მახარაძემ. ამასთან მან ~ბათუმელებს~ დაუდასტურა ინფორმაცია, რომ თბილისის საქალაქო სასამართლომ თავდგირიძეს აღმკვეთი ღონისძიება 4 ოქტომბერს შეუფარდა.
ძებნილის მეუღლე კი აცხადებს, რომ თავდგირიძე უცხოეთში სამკურნალოდაა წასული და 10 ოქტომბრამდე შვებულება აქვს: ~ორი თვის წინ პირველ საავადმყოფოში, რეანიმაციულ განყოფილებაში იწვა, თავში სისხლძარღვების შევიწროება აქვს, შესაძლებელი იყო გაჟონვა მომხდარიყო, ამიტომ უცხოეთში წავიდა სამკურნალოდ. სხვადასხვა მიზეზების გამო ვერ მოვახერხე თან გაყოლა”. ცირა წულუკიძე ამბობს, რომ სამართალდამცავებს მისთვის არც რაიმე ინფორმაცია მიუწოდებიათ და არც სახლის ჩხრეკა ჩაუტარებიათ: `ბოლო ათი დღეა არც გელა დამკავშირებია~.
სამართალდამცავებმა ბათუმის ყოფილი აღმასრულებელი მერაბ სანიკიძე და ქობულეთის აღმასრულებელი გიორგი წიკლაური რამდენიმე დღის წინ დააკავეს. მათაც ბრალად თანამდებობის ბოროტად გამოყენება ედებათ. წიკლაური, მისი ადვოკატის რამინ პაპიძის განცხადებით, ბრალდებას უარყოფს. როგორც პაპიძე ამბობს, წაყენებული ბრალდების მიხედვით, აჭარის სააღსრულებო ბიუროს ხელმძღვანელმა, თავდგირიძემ, ქობულეთის აღმასრულებლის, წიკლაურის, სახელით გააყალბა დოკუმენტი და აჭარის სააღსრულებო ბიუროდან 33 ათასი ლარი მიითვისა. ადვოკატის მტკიცებით, ამის გამო დააკავეს წიკლაურიც, რომელიც კატეგორიულად უარყოფს ბრალდებას და კალიგრაფიული ექსპერტიზის ჩატარებას ითხოვს, რადგანაც მისი მტკიცებით, დოკუმენტზე მისი ხელმოწერა არაა.
თუმცა ამ ფაქტს კატეგორიულად უარყოფს გელა თავდგირიძის ადვოკატი, ედიშერ მახარაძე.
სამივე ბრალდებულის სისხლის სამართლის საქმეს მთავარი პროკურატურა იძიებს. სისხლის სამართლის დანაშაული, რასაც აჭარის სააღსრულებლოს ხელმძღვანელებს ედევებიან, თანამდებობის ბოროტად გამოყენებაა და სამ წლამდე თავისუფლების აღკვეთას ან ჯარიმას ითვალსწინებს. სხვა ინფორმაცია ამ საქმესთან დაკავშირებით `ბათუმელებმა”, მცდელობის მიუხედავად, პროკურატურისგან ვერ მოიპოვა.
წინასწარი გამოძიების შემდეგ საქმეს ბათუმის საქალაქო სასამართლო განიხილავს ზედამხედველობას კი აჭარის პროკურატურა გაუწევს.
აჭარის სააღსრულებო ბიუროს უფროსის მოვალეობას ამჟამად ჯამბულ ძირკვაძე ასრულებს. ძირკვაძის განცხადებით, იგი ამ თანამდებობაზე უკვე ერთი თვეა რაც დაინიშნა და სავარაუდოდ კიდევ ერთი თვეს შეასრულებს აჭარის მთავარი აღმასრულებლის მოვალეობას. `ბათუმელების~ კითხვაზე, სად იმყოფება მისი წინამორბედი, იგი პასუხობს: ~შვებულებაშია~.
აღსრულების ეროვნული ბიურო იუსტიციის სამინისტროს მმართველობის სფეროში შემავალი საჯარო სამართლის იურიდიული პირია, რომელიც „სააღსრულებო წარმოებათა შესახებ“ საქართველოს კანონის საფუძველზე 2008 წლის 1 ოქტომბერს შეიქმნა. აღსრულების ეროვნული ბიუროს უმთავრესი ფუნქციაა ტერიტორიული ორგანოების _ სააღსრულებო ბიუროების მეშვეობით სასამართლო და სხვა ადმინისტრაციული აქტების აღსრულება.
ბათუმის სასამართლომ ~ტელეარხი 25~-ის საქმის არსებითი განხილვა დაასრულა.
აჭარის საგადასახადო სამსახური ტელეკომპანიას 277 ათას 247 ლარის გადახდას სთხოვს, ხოლო ტელეკომპანია იმ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობას ითხოვს, რომლითაც აჭარის საგადასახადო სამსახური მას ამ თანხის გადახდას ავალდებულებს.
დავალიანება ტელეკომპანიას ასლან აბაშიძის მმართველობის პერიოდში გადაუხდელი გადასახადების სახით დაუგროვდა. არხის მფლობელები რამდენიმე წლის განმავლობაში ვეღარ მართავდნენ საკუთარ ტელევიზიას, რადგანაც მაშინდელმა ხელისუფლებამ აიძულა წილები მათთან დაახლოებული პირებისთვის გადაეფორმებინათ.
აჭარაში ხელისუფლების შეცვლის შემდეგ, 2004 წელს, არხი დაიბრუნეს კანონიერმა მფლობელებმა და ამ დროიდან მოყოლებული სასამართლოს გზით ცდილობენ ამ საგადასახადო დავალიანების ანულირებას.
`ტელეარხმა 25~-მა ერთხელ უკვე მოიგო ეს საქმე სააპელაციო სასამართლოში, თუმცა აჭარის საგადასახადო სამსახურმა მეორედ შეიტანა სარჩელი. ამჟამად სასამართლო სწორედ ამ საქმე განიხილავს.
მოსამართლე გოჩა ფუტკარაძემ უკვე მოისმინა მხარეების არგუმენტები. გადაწყვეტილებას სასამართლო პარასკევს, 9 ოქტომერს, გამოაცხადებს.
ათწლიანი პატიმრობა მიუსაჯა თურქეთის მოქალაქეს ბათუმის საქალაქო სასამართლომ განზრახ მკვლელობის მცდელობისათვის. მსჯავრდებულის ადვოკატი მიიჩნევს, რომ განაჩენში მკვლელობის მცდელობის მოტივი დაუსაბუთებელია.
მსჯავრდებულ გოკან ჯუნეით ბექიროღლის ადვოკატმა უკვე გაასაჩივრა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება. მისი მტკიცებით, მოსამართლემ განაჩენი დასაბუთების გარეშე გამოიტანა და გამოძიება არასწორად წარიმართა _ ამის შესახებ მან მთავარ პროკურატურას აცნობა.
გამოძიების ვერსიით ბექიროღლი 2008 წლის 25 ნოემბერს, დაახლოებით ღამის პირველ საათზე, იმყოფებოდა ბათუმში, კალიევის ქუჩა #13-ში მდებარე საკუთარ კაფე-ბარ `ართვინში~. საბრალდებო დასკვნის მიხედვით, მასთან მივიდნენ ვინმე მალხაზ მაკარაძე, მამია ფუტკარაძე, ავთანდილ მიქელაძე და ფრიდონ მაკარაძე, რომლებმაც მოითხოვეს ალკოჰოლური სასმელები და მსუბუქი ყოფაქცევის ქალებთან შეხვედრა, რაზეც ბექიროღლიმ უარი განაცხადა. ამის გამო მათ მოუვიდათ სიტყვიერი შეკამათება, რაც გადაიზარდა ჩხუბში. `ჩხუბის დროს ბექიროღლის გაუჩნდა მალხაზ მაკარაძის მოკვლის სურვილი, ამიტომ შევიდა იგი სამზარეულოში, აიღო დანა განზრახ მკვლელობის მიზნით და მალხაზ მაკარაძეს მიაყენა სხეულზე დაზიანებები, კონკრეტულად ზურგის მიდამოში, მკვლელობის განწრახვა სისრულეში ვერ მოიყვანა. მაკარაძე გადაიყვანეს ბათუმის #1 კლინიკურ საადმყოფოში, ხოლო ბექიროღლი დააკავეს~.
თურქეთის მოქალაქე გოკან ჯუნეით ბექიროღლი ბრალდებას უარყოფს და დანაშაულს არ აღიარებს. მისი დამცველის თქმით, განსასჯელის უფლებები დაირღვა დაპატიმრების დროს, რადგან მას არ აუხსნეს მისთვის გასაგებ ენაზე, თუ რა უფლებები ჰქონდა. შესაბამისად არ ჰყავდა დამცველი.
მოსამართლე დავით გელაშვილი განაჩენში წერს: `სასამართლომ მიიჩნია, რომ ჩვენების ის ნაწილი, სადაც განსასჯელი ამბობს, რომ მას დაერღვა დამცველის მოწვევის უფლება და მიუთითებს თარჯიმნის არაკვალიფიციურობაზე, მოგონილია პასუხისმგებლობის თავიდან აცილების გამო~.
ადვოკატი ედიშერ მახარაძე ხულიგნობის ფაქტზე ძიების დაწყებას მთავარ პროკურატურას მეორეჯერ სთხოვს. თუ გამოძიება არ დაიწყება, ადვოკატი აპირებს, აღნიშნული ფაქტის შესახებ აცნობოს იუსტიციის მინისტრს, პარლამენტსა და პრეზიდენტს; ადვოკატის მტკიცებით, მისი დაცვის ქვეშ მყოფი ბექიროღლი თავმდამსხმელებისგან თავის დაცვას ცდილობდა. ბექიროღლიმ დანით სწორედ იმ დროს `გაკაწრა~ მაკარაძე, როდესაც ოთხივე თავდამსხმელმა შეამტვრია კაფე-ბარის კარი. ექსპერტიზის დასკვნის თანახმად, დაზიანება მიყენებულია `გაკვრით და ლესილი პირით~.
ექსპერტიზის დასკვნის თანახმად, მაკარაძეს დაზიანებები აღენიშნებოდა სხეულის უკანა მხარეს. განაჩენში წერია რომ: `თავდაცვისას დაზიანებები უნდა იყოს წინა მხრიდან~. ადვოკატი ამბობს, რომ მოსამართლის ეს არგუმენტი აბსურდულია და მას განაჩენის გამოტანისას უნდა დაედგინა მკვლელობის მცდელობის მოტივი, რაც არ დაუდგენია: `მოსამართლე გელაშვილმა დაუსაბუთებლად გამოუტანა განაჩენი ბექიროღლის~.
საპროცესო კოდექსის 508-ე მუხლის თანახმად, გამამტყუნებელი განაჩენის სამოტივაციო ნაწილში აღწერილი უნდა იყოს მტკიცებულება, რომელსაც ემყარება სასამართლოს გადაწყვეტილება და მოტივი, რომლის მიხედვითაც სასამართლომ მიიღო ერთი მტკიცებულება და უარყო სხვა.
ადვოკატის განმარტებით, მკვლელობის მცდელობის მოტივი, ანუ ის, თუ რა მიზანი ამოძრავებდა, მოსამართლეს არ დაუდგენია: `თუ ეს დადგენილი არაა, მაშინ განაჩენი დასაბუთებული არაა, რაც უკანონობასა და მოსამართლის არაკვალიფიციურობაზე მიუთითებს~.
სახელმწიფო ბრალმდებელი პროკურორი ვლადიმერ თურმანიძეა.
საკონსტიტუციო სასამართლოს შესაძლოა ბრალი ეროვნული ნიშნით დისკრიმინაციაში წაუყენონ. სასამართლოს ყოფილი თანამშრომელი _ ინგებორგე ბარრო ბათუმის სასამართლოში სამსახურიდან გათავისუფლების ფაქტს ასაჩივრებს.
ინგებორე ბარრო, საკონსტიტუციო სასამართლოს სამართლებრივი უზრუნველყოფისა და კვლევების დეპარტამენტის უფროსის ყოფილი მრჩეველი, სამსახურში აღდგენას ითხოვს. ბათუმის საქალაქო სასამართლოს იგი საკონსტიტუციო სასამართლოს თავმჯდომარის _ გიორგი პაპუაშვილის მიერ გათავისუფლების შესახებ ბრძანების გაუქმებას სთხოვს.
საკონსტიტუციო სასამართლოს წარმომადგენელი _ დემურ კეზევაძე ირწმუნება, რომ ინგებორგე ბარრომ რეგისტრაციის ჟურნალში გადახაზა ის გრაფები, სადაც საკონსტიტუციო სასამართლოს თანამშრომლებს სამსახურში გამოცხადების დასტურად ხელი უნდა მოეწერათ. ამის გამო სამსახურის უფროსმა ბარროს საყვედური გამოუცხადა.
საყვედურის მიღებიდან ორ კვირაში ინგებორე ბარრო სამსახურიდან დავალების შეუსრულებლობის მოტივით დაითხოვეს. მოსარჩელის ადვოკატების _ დავით ჭყონიასა და გოჩა კამკიას ინფორმაციით, 2009 წლის 1 აგვისტოს ბარროს მისცეს გაფრთხილება იმის გამო, რომ მან სამსახურში, თანამშრომლების გამოცხადების ჟურნალში ის უჯრები გადახაზა, სადაც მის კოლეგებს ხელი უნდა მოეწერათ. ადვოკატები ამბობენ, რომ ბარროომ ეს ემოციურ ფონზე გააკეთა, რადგანაც შეამჩნია, რომ მის დეპარტამენტში `პრივილეგირებული თანამშრომლები~ იყვნენ, რომლებიც აღრიცხვის ჟურნალში ხელს არა დღის, არამედ კვირის ან თვის ბოლოს აწერდნენ.
ადვოკატები ამბობენ, რომ ეს იყო უწყინარი დარღვევა ემოციურ ფონზე, ხოლო სამსახურიდან დათხოვნის მოტივი არაკანონიერი და აბსურდულია: `სამართლებრივი უზრუნველყოფისა და კვლევების დეპარტამენტის უფროსმა ის დავალება მისცა, რომლის შესრულებასაც მინიმუმ ექვსი თვე მაინც სჭირდებოდა. ეს იყო 15 ქვეყნის საკონსტიტუციო სასამართლოს (მათ შორის ტაჯიკეთი უზბეკეთი, თურქმეთი, ყაზახეთი) განვითარების ტენდეციებისა და სასამართლო პრაქტიკის, ასევე ყოფილი საბჭოთა კავშირის რესპუბლიკების დღევანდელ კონსტიტუციებში არსებული ნორმების შეფასება და ანალიზი~.
ინგებორგე ბარროს მტკიცებით, ეს დავალება თანამდებობრივ უფლებამოსილებაში არ შედიოდა, ამიტომაც უფროსს სთხოვა, წერილობით აეხსნა, თუ რატომ აძლევდა ამ დავალებას და რა ვადები ჰქონდა შესრულებისთვის. დავალების მიცემიდან 12 დღეში ბარროს უფროსმა _ მიხეილ შარაშიძემ მოხსენებითი ბარათით მიმართა საკონსტიტუციო სასამართლოს თავმჯდომარეს, გიორგი პაპუაშვილს. მოხსენებით ბარათში ეწერა, რომ ინგებორე ბარრო არ ასრულებდა დავალებას, რაც მისი სამსახურიდან დათხოვის საფუძველი გახდა.
დავით ჭყონია და გოჩა კამკია ირწმუნებიან, რომ ბარროს მიმართ საკონსტიტუციოში განსახვავებული მიდგომა ჰქონდათ, ამიტომაც იგი მიზანმიმართულად გაათავისუფლეს სამსახურიდან: `შესაძლოა, ეს იყოს უთანხმოება უფროსთან ან პირადი ურთიერთობები~ _ აღნიშნავენ ადვოკატები.
ამ საქმეს ბათუმის სასამართლო უკვე განიხილავს.
ინგებორგე მარრო პარალელურად აპირებს პროკურატურას მიმართოს, რადგანაც მისი აზრით საკონსტიტუციო სასამართლოში მას ეთნიკური წარმომავლობის გამო ჩაგრავდნენ. ამ საკითხით უკვე დაინტერესდა ორგანიზაცია `კონსტიტუციის 42-ე მუხლი~, რომელიც მის ინტერესებს იცავს.
კითხვაზე, კონკრეტულად რაში გამოიხატება დისკრიმინაცია, ყოფილი მრჩეველი ამბობს: `ყველა მტკიცებულების სააშკარაოზე გამოტანა ჯერ არ მინდა, რადგან ვაპირებ პროკურატურას მივმართო გამოძიების მოთხოვნით~.
ინგებორგე ბარრო ირწმუნება, რომ ის ცდილობდა თავმჯდომარეს _ გიორგი პაპუაშვილს შეხვედროდა ამ საკითხებზე სასაუბროდ, მაგრამ როგორც თავად ამბობს, პაპუაშვილმა მას შეხვედრაზე უარი მდივნის მეშვეობით რამდენჯერმე უთხრა.
საკონსტიტუციო სასამართლოში ინგებორგე ბაროო ბოლო რვა წელი მუშაობდა, მანამდე იგი წლების განმავლობაში იუსტიციის მინისტრის მრჩეველი იყო და საკონსტიტუციო სასამართლოს ყოფილმა თავმჯდორემ, ჯონი ხეცურიანმა, იუსტიციიდან საკონსტიტუციო სასამართლოში, სამართლებრივი უზრუნველყოფისა და კვლევების დეპარტამენტის მრჩევლად გადმოიყვანა. საკონსტიტუციო სასამართლოს პრესსამსახურის განცხადებით, საკონსტიტუციო სასამართლოს წარმომადგენლები თავს იკავებენ კომენტარის გაკეთებისგან სასამართლო პროცესის დასრულებამდე.
Подписаться на:
Сообщения (Atom)
